De ziekte van Lyme // Alles over teken(beten)

Health  /   - 

Iets met een teek en een beet, is eigenlijk het enige dat ik wist over de ziekte van Lyme. Dat vond ik al heel wat, aangezien sommige mensen niet eens weten dat Lyme bestaat. En dat is opzicht ook niet gek, aangezien je er weinig over hoort en leest. Ik ben zelf opgegroeid aan de rand van het bos. Kwam ik terug van het buitenspelen, dan controleerden mijn ouders altijd op teken. Van jongsafaan is mij dus bijgebracht dat je van dat piepkleine diertje heel ziek kan worden. Maar ben je opgegroeid midden in de stad, dan was die kans op een tekenbeet aanzienlijk kleiner. Teken leven namelijk vooral in bomen, duinen, struiken, grassen en heide, dingen die je simpelweg midden in een woonwijk of stad niet zo gauw tegenkomt. Maar ondanks dat ik weet dat je van een tekenbeet dus ziek kan worden, heb ik geen idee hoe erg zo’n beet dan is, en de gevolgen precies zijn. Nu het voorjaar voor de deur staat, en wij straks weer heerlijk door de bossen hardlopen en ons picknickkleedje vrolijk uitgooien, leek het me slim om toch wat meer over de gevolgen van zo’n beet op een rij te zetten. Want voorkomen, is beter dan genezen! Lees je mee? 

Allereerst, wat zijn teken?

Teken lijken op kleine platte spinnetjes. Ze zijn heel klein, zo’n 1 tot 3 millimeter. Ze komen in het hele land voor in bossen, duinen, heidegebieden, beschutte weilanden, parken en tuinen. Als een teek je heeft gebeten, lijkt het of er een zwart puntje op je huid zit. Teken zijn vooral in het voorjaar en de zomer actief en leven van bloed van dieren of soms van mensen. Door het opzuigen van bloed zwellen teken na een paar dagen op tot een bruin of grijs bolletje ter grootte van een erwt. Ze kunnen ongemerkt uren of zelfs dagen op de huid zitten en zich volzuigen met bloed. Meestal zijn tekenbeten onschuldig, maar dus niet altijd. Sommige beten leiden tot de ziekte van Lyme.

En wat is de ziekte van Lyme dan precies?

Lyme wordt veroorzaakt door de bacterie Borrelia burgdorferi, die je alleen kunt oplopen via de beet van een besmette teek. De teek wordt besmet als hij bloed zuigt bij kleine (knaag)dieren of vogels die de bacterie bij zich kunnen dragen. Wanneer een teek later bloed van mensen zuigt, kan de bacterie op de mens overgedragen worden (RIVM).

Maar hoe weet je nu of je door een ‘goede’ of slechte teek bent gebeten?

Alleen vrouwelijke teken kunnen bijten, maar met het blote oog kun je nauwelijks onderscheid maken tussen mannelijke en vrouwelijke teken. Laat staan dat je kunt zien of een teek besmet is of niet. In Nederland is gemiddeld één op de vijf teken besmet met de bacterie die de ziekte van Lyme dus kan veroorzaken. Wel zijn er grote verschillen: op de ene plaats is de helft van de teken besmet, op andere bijna geen. Er is nog onduidelijk waar deze variatie door wordt bepaald. Het hangt waarschijnlijk af van het gebied, de begroeiing, het aantal besmette knaagdieren en de tekendichtheid.

Wat zijn de gevolgen?

Het ziektebeeld van Lyme is wisselend. Niet iedereen krijgt dezelfde klachten. Dagen tot weken na de tekenbeet kan er een rode plek ontstaan die steeds groter wordt. Het is een soort kring om de beet heen. Verwar dit niet met een klein rood plekje dat lijkt op een muggenbeet; dat is slechts een irritatie van de huid door de beet. Weken tot maanden na de beet kunnen patiënten griepachtige klachten krijgen, zoals hoofdpijn, stijve nek, koorts, spierpijnen en vermoeidheid. Deze klachten kunnen weer verdwijnen. Als de Lyme-bacterie zich door het lichaam verspreidt (dissemineert), kunnen diverse symptomen ontstaan. De ziekte van Lyme is een multi-systeem ziekte. Het kan leiden tot o.a. neurologische (zenuwstelsel/hersenen), dermatologische (huid), reumatologische (spieren en gewrichten), cardiologische (hart), opthalmologische (ogen) en psychiatrische klachten.

Is Lyme te behandelen?

Ja en nee. Als je op tijd naar de dokter gaat met een tekenbeet, krijg je antibiotica die de bacterie kan bestrijden en dus ook de ziekte van Lyme. Is dat te laat, dan is er helaas nog niets dat Lyme kan genezen.

daisy, arla biologisch, hardlopen
Opletten met hardlopen door de bossen! Controleer jezelf naderhand goed op eventuele tekenbeten.

Zoals ik al schreef, het voorjaar staat voor de deur. Wees straks dus extra alert op teken(beten). Controleer jezelf wanneer je hebt hardgelopen in het bos, naar het strand bent geweest of gewoon lekker in het park hebt gezeten. Heeft de teek toch beet? Twijfel dan niet om een bezoekje aan de huisarts te brengen.

Liefs Mirte

Bronnen: RIVM, Stichting tekenbeetziekten.

Geef een reactie